बाँकेको खजुरा क्षेत्रमा सीमावर्ती नाकाबाट भित्र्याइएको आशंका गरिएको लागूऔषध ट्रामाडोलको ठूलो परिमाण बरामद भएपछि बाँकेमा सक्रिय लागूऔषध ओसारपसारको सञ्जालमाथि पुनः प्रश्न उठेको छ । सशस्त्र प्रहरीले चेकजाँचका क्रममा ४३ हजार क्याप्सुल ट्रामाडोल बरामद गर्नुका साथै ओसारपसारमा प्रयोग भएको मोटरसाइकलसमेत नियन्त्रणमा लिएपछि घटनाको थप अनुसन्धान सुरु भएको हो ।
सीमावर्ती क्षेत्रमा नियमित चेकजाँचका क्रममा सशस्त्र प्रहरीको टोलीले उक्त लागूऔषध बरामद गरेको जनाएको छ । प्रहरी टोलीलाई देखेपछि लागूऔषध बोकेर हिँडिरहेका व्यक्ति मोटरसाइकल छाडेर फरार भएका थिए । ठूलो परिमाणमा ट्रामाडोल बरामद हुनुले यो व्यक्तिगत प्रयोगका लागि ल्याइएको सानो परिमाणको लागूऔषधभन्दा व्यावसायिक उद्देश्यले ओसारपसार भइरहेको हुनसक्ने आशंका बढाएको छ ।
यद्यपि, बरामद लागूऔषधको वास्तविक स्रोत, गन्तव्य र यसको पछाडि रहेको सञ्जालबारे अनुसन्धानबाट मात्रै स्पष्ट हुने प्रहरीले जनाएको छ । एकैपटक ४३ हजार क्याप्सुल ट्रामाडोल बरामद हुनु आफैंमा गम्भीर विषय हो । यति ठूलो परिमाणको लागूऔषध कहाँबाट ल्याइएको थियो, कहाँ लैजान लागिएको थियो र यसको खरिद तथा बिक्रीमा को–को संलग्न छन् भन्ने प्रश्न अहिले अनुसन्धानको मुख्य विषय बन्नुपर्ने देखिन्छ ।
सीमावर्ती क्षेत्रमा लागूऔषध ओसारपसारका घटना दोहोरिइरहेका बेला ठूलो परिमाणको ट्रामाडोल बरामद हुनुले सीमामा सुरक्षा निगरानीको चुनौती पनि देखाएको छ । नेपाल–भारत सीमाको खुला आवतजावत तथा विभिन्न सहायक मार्गको प्रयोग गर्दै लागूऔषध ओसारपसार गर्ने समूह सक्रिय हुन सक्ने भएकाले मुख्य नाकासँगै भित्री सडक तथा ग्रामीण मार्गमा समेत निगरानी आवश्यक देखिन्छ ।

घटनामा संलग्न व्यक्ति प्रहरीको चेकिङ देखेपछि फरार हुनुले लागूऔषध ओसारपसारमा संलग्न समूहले सुरक्षा निगरानीबाट बच्न अपनाउने रणनीतिमाथि पनि प्रश्न उठाएको छ । ओसारपसारमा प्रयोग भएको मोटरसाइकल बरामद भएकाले त्यसको नम्बर, दर्ता विवरण, धनी, प्रयोगकर्ता तथा विगतको आवतजावत अनुसन्धानका महत्वपूर्ण आधार बन्न सक्छन् ।
मोटरसाइकल कसको नाममा छ र वास्तविक रूपमा कसले प्रयोग गरिरहेको थियो भन्ने पहिचान हुन सकेमा फरार व्यक्तिसम्म पुग्न प्रहरीलाई महत्वपूर्ण सुराक मिल्न सक्छ । त्यसैगरी मोबाइल सम्पर्क, सीमावर्ती क्षेत्रमा गरिएको आवतजावत, सम्भावित सम्पर्क व्यक्ति र आर्थिक कारोबारको अनुसन्धान गर्न सके घटनामा संलग्न ठूलो सञ्जाल पहिचान हुने सम्भावना रहन्छ ।
ट्रामाडोल औषधीय प्रयोजनमा प्रयोग हुने भए पनि यसको दुरुपयोग तथा अवैध ओसारपसार लागूऔषध अपराधसँग जोडिने गरेको छ । ठूलो परिमाणमा अवैध रूपमा यसको कारोबार हुन थालेमा युवापुस्तामा यसको दुरुपयोग बढ्ने जोखिम रहन्छ । त्यसैले बरामद भएको ४३ हजार क्याप्सुललाई एउटा सफल बरामदगीमा मात्र सीमित नगरी यसको स्रोत र बजारसम्म पुग्ने अनुसन्धान अघि बढाउनु आवश्यक छ । एउटा खेप बरामद हुनुको अर्थ सञ्जाल समाप्त भयो भन्ने होइन ।
बरु बरामदगीले त्यस्तो सञ्जालको एउटा तह मात्र देखाएको हुन सक्छ । सशस्त्र प्रहरीले बरामद ट्रामाडोल र मोटरसाइकल थप अनुसन्धान तथा कानुनी कारबाहीका लागि नेपाल प्रहरीलाई बुझाएको छ । सीमावर्ती क्षेत्रमा लागूऔषध नियन्त्रणका लागि नियमित चेकजाँच तथा तालिमप्राप्त कुकुरसहितको टोली परिचालन गर्दै आएको सशस्त्र प्रहरीले आगामी दिनमा निगरानी अझ प्रभावकारी बनाउने जनाएको छ । अबको चुनौती भने फरार व्यक्तिलाई पक्राउ गरी लागूऔषधको स्रोत र गन्तव्य पहिचान गर्नु हो ।
बरामदपछि पक्राउ नपर्ने र मुख्य कारोबारीसम्म अनुसन्धान नपुग्ने हो भने सीमामा हुने लागूऔषध ओसारपसार नियन्त्रणको अभियान अपेक्षित परिणाममा पुग्न कठिन हुन्छ । खजुराबाट बरामद भएको ४३ हजार क्याप्सुल ट्रामाडोल केवल लागूऔषधको एउटा खेप होइन, सीमावर्ती क्षेत्रमा सक्रिय हुनसक्ने ठूलो ओसारपसार सञ्जालको संकेत समेत हुन सक्छ । अब प्रहरीले मोटरसाइकल छाडेर भागेका व्यक्तिलाई पक्राउ गर्दै ‘यो ट्रामाडोल कहाँबाट आयो र कहाँ पुग्दै थियो ?’ भन्ने प्रश्नको जवाफ खोज्नुपर्नेछ ।
