सत्यपाटी
दशकौंदेखि नेपाली भान्सामा गहुँको रोटी मुख्य खाद्य पदार्थको रूपमा छ । पोषक तत्त्वहरूले भरिपूर्ण, यस खानेकुरालाई स्वास्थ्यका लागि अत्यन्तै लाभदायक मानिन्छ । तर परिवर्तनशील समयसँगै स्वास्थ्य जगतमा एउटा नयाँ प्रश्न उठ्न थालेको छ, के गहुँको रोटी खाँदा वास्तवमा शरीरमा इन्फ्लामेसन र पाचन समस्याहरू बढ्छ ? हालैका स्वास्थ्य प्रवृत्तिहरू र विज्ञहरूको दाबीले यो बहसलाई अझ बढाएको छ ।
अहिले बजारमा पाइने गहुँ प्रायः आनुवंशिक रूपमा परिमार्जित हुन्छ । अनि प्रायः यसलाई प्राकृतिक बोक्रा बिना बेचिन्छ, जसले गर्दा धेरै मानिसहरूलाई यो पचाउन अत्यन्तै गाह्रो हुन्छ । गहुँमा पाइने प्रोटिन, ग्लुटेनले संवेदनशील व्यक्तिहरूमा पाचन समस्या, छालाको समस्या र इन्फ्लामेशन बढाउन सक्छ । आजको यस लेखमा हामी एक महिनासम्म आहारबाट गहुँको रोटी हटाउनुको प्रभाव र फाइदाबारे भन्छौँ ।
१. पेट फुल्ने समस्याबाट राहत – तपाईं ग्यास, एसिडिटी वा पेट फुल्ने समस्याबाट पीडित हुनुहुन्छ भने, गहुँले यो समस्या झनै बढाउन सक्छ । ग्लुटेन संवेदनशीलता भएका व्यक्तिहरूमा ग्लुटेनले इन्फ्लामेशन र अपच निम्त्याउन सक्छ । जब तपाईं २१ दिन वा एक महिनाको लागि गहुँ छोड्नुहुन्छ, तपाईंको पाचन प्रणालीले धेरै आवश्यक ब्रेक पाउँछ, जसले गर्दा आन्द्राको स्वास्थ्यमा द्रुत सुधार हुन्छ ।
२. तौल घटाउन उपयोगी – गहुँको रोटीमा क्यालोरी र कार्बोहाइड्रेटले भरिपूर मात्रामा पाइन्छ । गहुँको रोटीलाई कम क्यालोरी विकल्पहरू जस्तै कोदो, ज्वार, वा रागी रोटीले प्रतिस्थापन गर्नाले तौल घटाउन धेरै सजिलो हुन सक्छ । यी कोदो पोषक तत्वहरूले भरिपूर्ण हुन्छन् र शरीरमा अतिरिक्त बोसो जम्मा हुनबाट रोक्न मद्दत गर्छन् ।
३. रगतमा चिनीको मात्रा नियन्त्रणमा सहयोगी – गहुँमा कार्बोहाइड्रेटको मात्रा बढी हुन्छ, जुन शरीरमा प्रवेश गर्दा ग्लुकोजमा परिणत हुन्छ र रगतमा चिनीको मात्रामा अचानक वृद्धि हुन सक्छ । आहारबाट गहुँ हटाउनाले चिनीको मात्रा बढ्ने नियन्त्रण गर्न मद्दत गर्दछ । यो परिवर्तन विशेष गरी मधुमेहबाट पीडित वा सीमावर्ती व्यक्तिहरूको लागि लाभदायक छ ।
४. एनर्जी लेबलमा सुधार र चम्किलो छाला – ग्लुटेनले कहिलेकाहीँ शरीरको प्रतिरक्षा प्रणालीलाई कमजोर हुन सक्छ, जसले गर्दा निरन्तर थकान हुन्छ । जब तपाईं केही समयको लागि गहुँ खानु हुन्न तपाईंको ऊर्जा स्तरमा सुधार आउँछ । यसबाहेक, शरीर भित्रको आन्तरिक सूजनमा कमीले डन्डीफोर र छालासम्बन्धी अन्य समस्याहरूलाई उल्लेखनीय रूपमा कम गर्न सक्छ ।
कहिल्यै खानु हुन्न रोटी ?
गहुँ पूर्ण रूपमा त्याग्नु सबैको लागि आवश्यक छैन । तर २१ देखि ३० दिनको आहार शरीरलाई पुनःस्थापित गर्न धेरै प्रभावकारी हुन सक्छ । गहुँलाई कोदो, ज्वार र रागीजस्ता विकल्पहरूले प्रतिस्थापन गर्ने विचार गर्नुहोस् ।
