धराली भग्नावशेषमा पुरिएको छ । नजिकै कुनै सडक वा बजार बाँकी छैन । जता हेर्यो, त्यहाँ २० फिटको भग्नावशेष र हृदयविदारक सन्नाटा मात्र छ । ३६ घण्टा बितिसक्दा पनि जेसीबी जस्ता ठूला मेसिनहरू पुग्न सकेका छैनन् । भारतीय सैनिकहरू ठूला ढुङ्गाको भग्नावशेषमुनि हातले जीवन खोजिरहेका छन् ।
बाढी आउँदा गाउँका लगभग सबै वृद्धवृद्धाहरू ३०० मिटर टाढा रहेको पुर्खाको मन्दिरमा सामूहिक प्रार्थनामा सहभागी भएको हुनाले १५० भन्दा बढी मानिसहरू पुरिएका हुन सक्छन् । तिनीहरू बाँचे । तर गाउँमा उपस्थित अधिकांश युवा, व्यवसायी र पर्यटकहरू बाढीमा फसे । भास्कर टोली धरालीबाट ६० किलोमिटर टाढा भटवारीमा छ ।
यो बिन्दुभन्दा बाहिर सडक भत्किएको छ । प्रशासनिक र उद्धार टोली बुधबार पनि अगाडि बढ्न सकेनन् । भटवारीदेखि धरालीसम्मको ६० किलोमिटर खण्डमा करिब ५ ठाउँमा सडक भत्किएकोले ठूला मेसिन र थप सेना धराली पुग्न सकेनन् । सम्पूर्ण कार्य सेनालाई हस्तान्तरण गरिएको छ । गंगोत्री राष्ट्रिय राजमार्गमा रहेको गंगानारी नजिकैको पुल पनि बगाएको छ ।
सेनाले उपत्यकाको पुल निर्माण गरिरहेको छ । यो बिहीबार निर्माण गर्न सकिन्छ । त्यसपछि मद्दत आउन सुरु हुनेछ । वायुसेनाले पनि एमआई–१७ हेलिकप्टर र एएलएच एमके–३ विमानको साथ उद्धार कार्यमा संलग्न हुनेछ । एएन–३२ र सी–२९५ यातायात विमानहरू पनि आगराबाट देहरादून पुगेका छन् । तिनीहरू बिहीबार उडान गर्न सक्छन् ।
धरालीको श्रीखण्ड पहाडबाट आएको बाढी बादल फुटेर आएको थिएन । बरु पहाडभन्दा ६ हजार मिटर माथि रहेको झुण्डिएको हिमनदी थियो । मौसम विभागका निर्देशक डा.विक्रम सिंहका अनुसार मंगलबार धरालीमा दिनभरि २.७ सेन्टिमिटर मात्र वर्षा भयो, जुन सामान्य थियो । तैपनि, विनाश भयो । यसको प्रमुख कारण श्रीखण्ड पहाडमा रहेको झुण्डिएको हिमनदी हुन सक्छ ।
वरिष्ठ भूगर्भविद् प्रा.डा.एसपी सतीले यो विपत्ति मौसमी नभएको बताउँदै भूगर्भीय र जलवायु परिवर्तनसँग सम्बन्धित रहेको बताए । ट्रान्स हिमालयमा तापक्रम निरन्तर बढ्दै जाँदा माथि रहेका झुण्डिएका हिमनदीहरू पग्लिरहेका छन् । यहाँ, विपत्तिको ३६ घण्टा बितिसक्दा पनि प्रभावित क्षेत्र धराली, हर्षिल र सुखी टोपमा खोजी कार्य जारी छ ।
अहिलेसम्म उक्त दुर्घटनामा पाँच जनाको मृत्यु भएको छ, जसमध्ये दुई जनाको शव निकालिएको छ । गंगोत्री राजमार्गमा र वरपर अलपत्र परेका केरलाका २८ पर्यटक र महाराष्ट्रका ५१ पर्यटक फेला परेका छन् । उनीहरूलाई सेनाले उद्धार गरेर सुरक्षित स्थानतिर पठाएको छ ।
