२०८३ वैशाख १६ , बुधबार 29, April 2026, Wednesday

पृथ्वीको तापक्रम वृद्धि, जलवायु जोखिम अझ बढ्ने चेतावनी

सत्यपाटीसत्यपाटी । काठमाडौं । २०८२ चैत २७ गते शुक्रबार

युरोपेली सङ्घ अन्तरगतको जलवायु निगरानी निकायले सार्वजनिक गरेको नयाँ प्रतिवेदनले पृथ्वीको तापक्रम वृद्धि र जलवायु जोखिम थप गम्भीर बन्दै गएको देखाएको छ । प्रतिवेदन अनुसार मार्च महिनामा महासागरको सतहको तापक्रम झण्डै रेकर्ड स्तरमा पुगेको छ, जसले आगामी दिनमा विश्वव्यापी तापक्रम अझ बढ्ने र चरम मौसमी घटनाहरू तीव्र बन्न सक्ने संकेत गरेको छ ।

उक्त महिनामा समुद्री सतहको औसत तापक्रम करिब २०.९७ डिग्री सेल्सियस पुगेको थियो, जुन मार्च महिनाका लागि दोस्रो उच्च मापन हो । विज्ञहरूले यसलाई प्रशान्त महासागरमा देखिने तातो चक्रसँग जोड्दै यसले विश्वव्यापी जलवायु प्रणालीलाई असन्तुलित बनाउन सक्ने बताएका छन् ।

वैज्ञानिकहरूका अनुसार महासागरले मानव गतिविधिबाट उत्सर्जित अतिरिक्त तापको ठूलो हिस्सा सोस्ने भएकाले यसको तापक्रम वृद्धि दीर्घकालीन जलवायु परिवर्तनसँग प्रत्यक्ष रूपमा जोडिएको छ । प्राकृतिक रूपमा हुने तातो–चिसो चक्रहरू मानवजन्य तापक्रम वृद्धिसँग मिसिँदा असर झनै गम्भीर बन्ने उनीहरूको भनाइ छ ।

समुद्रको तापक्रम बढ्दा शक्तिशाली आँधी, भारी वर्षा, र समुद्री सतह वृद्धि जस्ता जोखिम बढ्ने चेतावनी दिइएको छ । यसले दीर्घकालीन रूपमा तटीय क्षेत्रहरूमा बाढी तथा विस्थापनको जोखिम पनि बढाउन सक्ने उल्लेख छ । प्रतिवेदन अनुसार मार्च महिना विश्वकै चौथो सबैभन्दा तातो महिना रहेको थियो । उक्त अवधिमा तापक्रम औद्योगिक युगपूर्वको स्तरभन्दा करिब १.४८ डिग्री सेल्सियसले बढी मापन गरिएको थियो ।

युरोपका धेरै भागमा असामान्य रूपमा उच्च तापक्रम देखिएको थियो भने उत्तर अमेरिका, आर्कटिक र अन्य चिसा क्षेत्रहरूमा पनि सामान्यभन्दा बढी तापक्रम रेकर्ड गरिएको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । यसैबीच आर्कटिक क्षेत्रमा समुद्री बरफको मात्रा मार्च महिनाका लागि हालसम्मकै न्यून स्तरमा पुगेको पाइएको छ, जसलाई वैज्ञानिकहरूले जलवायु परिवर्तनको थप स्पष्ट संकेतका रूपमा लिएका छन् ।

प्रकाशित मिति : २०८२ चैत २७ गते शुक्रबार